งานวิจัยใหม่ชี้ แมวข่วนของ โซฟา ที่นอน ไม่ได้แปลว่าน้องเครียด

ทาสแมวส่วนใหญ่มักมองการข่วนหรือลับเล็บเฟอร์นิเจอร์เป็นปัญหาที่ต้องแก้ไข และเชื่อกันมานานว่าพฤติกรรมนี้เกิดจากความเครียดหรือการแสดงอาณาเขต แต่งานวิจัยชิ้นล่าสุดจากสหราชอาณาจักรกำลังบอกว่าความเข้าใจเดิม ๆ นั้นอาจไม่ถูกต้องทั้งหมด

ที่มาและภาพรวมของงานวิจัย

งานวิจัยที่ตีพิมพ์ในวารสาร Applied Animal Behavioural Science โดย Jacqueline Braggs และ Daniel Simon Mills ศึกษาพฤติกรรมการข่วนของแมวในบ้านจากมุมมองของตัวแมวเอง ไม่ใช่มุมมองของเจ้าของที่หงุดหงิดกับรอยข่วนบนโซฟา

กลุ่มตัวอย่างในการศึกษาครั้งนี้มีเจ้าของแมวเกือบ 1,800 คน ส่วนใหญ่เป็นผู้หญิงในสหราชอาณาจักรและสหรัฐอเมริกา และผลที่ได้ก็น่าสนใจมาก เพราะเจ้าของส่วนใหญ่บอกว่าการข่วนของน้องไม่ใช่ปัญหาใหญ่สำหรับตัวเอง

พื้นที่ที่แมวมักข่วนหรือลับเล็บ

ผลการศึกษาพบว่าแมวมักข่วนในพื้นที่ที่เกี่ยวข้องกับการพักผ่อน ความสบาย และการอยู่ร่วมกับคนในบ้าน ไม่ว่าจะเป็นโซฟา เตียง ห้องนั่งเล่น หรือบริเวณประตูที่น้องมักรอต้อนรับคุณพ่อคุณแม่กลับบ้าน

สิ่งที่น่าสนใจคือพื้นที่เหล่านี้ไม่ใช่จุดที่แมวมักแสดงพฤติกรรมเครียดหรือป้องกันอาณาเขต แต่เป็นพื้นที่ที่น้องรู้สึกผ่อนคลายและปลอดภัยที่สุดในบ้านต่างหาก

มีสุนัขอยู่ในบ้านทำให้แมวข่วนน้อยลง?

อีกหนึ่งข้อมูลที่น่าสนใจจากการศึกษานี้คือบ้านที่มีสุนัขกลับพบพฤติกรรมการข่วนของแมวน้อยกว่าบ้านที่ไม่มีสุนัข ซึ่งขัดกับความเชื่อเดิมที่ว่าการมีสุนัขทำให้แมวเครียดและข่วนมากขึ้น

ความหมายของพฤติกรรมการข่วนในมุมมองใหม่

Braggs อธิบายว่าการข่วนเป็นพฤติกรรมตามธรรมชาติที่ช่วยยืดกล้ามเนื้อและดูแลเล็บ และจากหลักฐานที่พบ พฤติกรรมนี้มักเกิดขึ้นในสภาวะที่น้องรู้สึกดี มีความสุข และรู้สึกว่าบ้านคือพื้นที่ของตัวเอง ไม่ใช่สัญญาณของความวิตกกังวลหรือการแสดงออกถึงความไม่มั่นคงอย่างที่เคยเชื่อกัน

แน่นอนว่าไม่ใช่ทุกการข่วนจะมีความหมายเดียวกัน แมวบางตัวข่วนประตูห้องนอนตอนที่ถูกปิดกั้น ซึ่งอาจเกิดจากความหงุดหงิดหรือต้องการความสนใจ แต่โดยภาพรวมแล้ว การข่วนในบ้านส่วนใหญ่ไม่ได้มาจากความเครียด

แนวทางรับมือพฤติกรรมการข่วนอย่างเหมาะสม

แทนที่จะพยายามหยุดการข่วนทั้งหมด Braggs แนะนำว่าควรจัดพื้นที่ให้น้องข่วนได้อย่างเหมาะสมแทน เพราะการข่วนเป็นสิ่งที่น้องต้องทำตามธรรมชาติ การพยายามห้ามโดยสิ้นเชิงจึงไม่ใช่แนวทางที่สอดคล้องกับพฤติกรรมของแมว

และถ้าน้องยังข่วนในจุดที่ไม่ต้องการแม้จะมีที่ข่วนให้แล้ว ลองสังเกตว่าน้องข่วนในบริบทไหน แทนที่จะสรุปทันทีว่าเป็นการแสดงอาณาเขต เพราะอาจมีเหตุผลอื่นที่ซ่อนอยู่

การเลือกและจัดวางที่ข่วนสำหรับแมว

ที่ข่วนที่ดีควรมีความสูงพอให้น้องยืดตัวได้เต็มที่ และต้องมั่นคงไม่โยกเมื่อน้องใช้งาน วัสดุที่แมวส่วนใหญ่นิยมคือเชือกไซซัล เพราะให้ความรู้สึกคล้ายเปลือกไม้ตามธรรมชาติ

ตำแหน่งที่วางก็สำคัญ ลองวางใกล้บริเวณที่น้องชอบข่วนอยู่แล้ว เช่น ข้างโซฟาหรือใกล้ที่นอน เพราะน้องมักข่วนในพื้นที่ที่รู้สึกสบายและคุ้นเคย

คำถามที่พบบ่อย (FAQ)

น้องข่วนโซฟาทุกวัน มีวิธีเบี่ยงความสนใจไปที่ที่ข่วนได้ไหม? ได้ครับ ลองวางที่ข่วนไว้ข้างโซฟาในตำแหน่งที่น้องข่วนประจำ แล้วใช้สเปรย์กลิ่น Catnip บนที่ข่วนเพื่อดึงดูดความสนใจ ในขณะเดียวกันอาจใช้เทปกาวสองหน้าหรือแผ่นกันข่วนติดบริเวณโซฟาชั่วคราว น้องส่วนใหญ่ไม่ชอบสัมผัสแบบนั้นและจะหันไปใช้ที่ข่วนแทน

ลงโทษแมวที่ข่วนของได้ไหม? ไม่แนะนำครับ งานวิจัยพบว่าการลงโทษมักไม่ได้ผลและอาจทำให้ความสัมพันธ์ระหว่างน้องกับคุณพ่อคุณแม่แย่ลง แนวทางที่ได้ผลกว่าคือการเบี่ยงพฤติกรรมไปยังพื้นที่ที่เหมาะสม และให้รางวัลเมื่อน้องใช้ที่ข่วนที่จัดไว้ให้

แมวข่วนบริเวณเดิมซ้ำ ๆ แบบนี้มีนัยยะอะไรไหม? มีความเป็นไปได้ว่าน้องรู้สึกผูกพันกับพื้นที่นั้นเป็นพิเศษ ไม่ว่าจะเป็นจุดที่ใช้พักผ่อนหรือจุดที่มักเจอกับคนในบ้าน ซึ่งตามงานวิจัยล่าสุด สิ่งนี้มักสะท้อนถึงความรู้สึกเป็นส่วนหนึ่งของบ้านมากกว่าการแสดงอาณาเขต

แหล่งอ้างอิง

• Gormly, K.B. (2025). Everything You Thought You Knew About Cat Scratching Might Be Wrong. Cats.com — https://cats.com/rethinking-cat-scratching-study
• Braggs, J. & Mills, D.S. (2025). Unwanted Feline Scratching in the Home: A Re-Examination of Its Relationship with Stress and Marking. Applied Animal Behavioural Science
• Pierce, J. (2025). Cat Scratching Might Not Be About Stress at All. Psychology Today — https://www.psychologytoday.com

Slug: